راهنمای تصویری سلامت زنان
عکس واضح از زگیل تناسلی زنان شکل، رنگ و تفاوت با ضایعات مشابه
مشاهده برجستگی یا زائدهای در اطراف ناحیه تناسلی میتواند نگرانکننده باشد و احتمال ابتلا به HPV را به ذهن بیاورد؛ اما هر برجستگی در این ناحیه، زگیل تناسلی نیست. آشنایی با ظاهر ضایعات و تفاوتهای آنها میتواند به درک بهتر موضوع و انتخاب قدم بعدی کمک کند.
در این راهنمای تصویری، با استفاده از عکسهای واضح و توضیحات درباره شکل، رنگ و علائم زگیل تناسلی در زنان، به شناخت این ضایعات و موارد مشابه آنها میپردازیم. هدف، افزایش آگاهی و آشنایی با زمان مراجعه برای بررسی پزشکی است؛ تصاویر بهتنهایی مبنای تشخیص شخصی نیستند.
با توجه به پرسشهای کاربران سایت دکتر زعیمی، محل بروز ضایعات در بخشهای مختلف ناحیه تناسلی، از جمله اطراف دهانه واژن و داخل واژن، نیز در این مطلب توضیح داده میشود. این دو ناحیه با یکدیگر متفاوتاند و بررسی ضایعات داخل واژن به معاینه پزشکی نیاز دارد.
دکتر محمدعلی زعیمی
متخصص ژنتیک پزشکی
هر برجستگی پوستی، زگیل تناسلی نیست. تشخیص ضایعه به معاینه و ارزیابی بالینی نیاز دارد. آزمایش HPV کاربرد مشخص خود را دارد و جایگزین معاینه یا روشی برای تأیید قطعی زگیل از روی ظاهر آن نیست.
فهرست مطالب این صفحه
زگیل تناسلی زنان چیست؟ ساده و علمی
زگیل تناسلی، ضایعهای روی پوست یا مخاط ناحیه تناسلی است که برخی انواع ویروس پاپیلومای انسانی یا HPV ایجاد میکنند. انتقال این ویروس معمولاً از طریق تماس نزدیک پوست و مخاط هنگام رابطه جنسی رخ میدهد. ابتلا به HPV همیشه با ایجاد زگیل قابل مشاهده همراه نیست.
این ضایعات ممکن است کوچک و نسبتاً صاف، برجسته و گوشتی، یا بهصورت مجموعهای از برجستگیهای شبیه گلکلم دیده شوند. زگیل میتواند منفرد یا متعدد باشد و روی بخش خارجی ناحیه تناسلی، اطراف دهانه واژن یا مقعد و گاهی داخل واژن ظاهر شود.
بسیاری از زگیلها بدون درد هستند، اما بسته به اندازه و محل ضایعه، خارش یا ناراحتی هم ممکن است وجود داشته باشد. زگیلها ممکن است ثابت بمانند، بزرگتر یا بیشتر شوند و گاهی خودبهخود برطرف شوند؛ بنابراین نبود درد یا تغییرنکردن اندازه، بهتنهایی تشخیص را مشخص نمیکند.
ویروس HPV چگونه باعث ایجاد زگیل میشود؟
انواع زگیلزای HPV با آلودهکردن سلولهای پوششی پوست یا مخاط، رشد و تکثیر آنها را تغییر میدهند. افزایش موضعی این سلولها میتواند به شکل برجستگی یا زگیل دیده شود. تصویر زیر، نمای سادهشدهای از این فرایند در پوست است.
منابع علمی: راهنمای CDC درباره زگیل تناسلی · مؤسسه ملی سرطان آمریکا (NCI)
تفاوت HPV کمخطر و پرخطر؛ آیا همه انواع خطرناکاند؟
خیر. HPV تیپهای متعددی دارد؛ نه فقط دو تیپ. انواع مرتبط با ناحیه تناسلی از نظر خطر سرطانزایی به دو گروه کمخطر و پرخطر تقسیم میشوند.
انواع کمخطر HPV
تیپهای ۶ و ۱۱ عامل بیشتر زگیلهای تناسلی هستند. ابتلا به انواع کمخطر همیشه با زگیل قابل مشاهده همراه نیست.
انواع پرخطر HPV
تیپهای ۱۶ و ۱۸ از مهمترین انواع پرخطرند. این عفونتها معمولاً بدون علامتاند؛ ماندگاری طولانیمدت آنها میتواند باعث تغییرات پیشسرطانی و در برخی موارد سرطان شود.
مثبتشدن HPV پرخطر به معنی ابتلا به سرطان نیست. بیشتر عفونتها طی یک تا دو سال توسط سیستم ایمنی کنترل میشوند.
منبع علمی: مؤسسه ملی سرطان آمریکا (NCI)
زگیل تناسلی چه شکلی است؟ کوچک، منفرد، متعدد و گلکلمی
زگیل تناسلی ظاهر یکسانی ندارد؛ ممکن است یک برجستگی کوچک، چند ضایعه جدا از هم یا مجموعهای خوشهای باشد. بعضی زگیلها نسبتاً صافاند و بعضی سطح برجسته و ناهموار دارند. همه زگیلها شبیه گلکلم نیستند.
تصاویر زیر برای مقایسه ویژگیهای ظاهریاند. شباهت یک برجستگی به این عکسها، تشخیص زگیل را قطعی نمیکند.
۱. زگیل کوچک و منفرد
زگیل ممکن است بهصورت یک برجستگی تکی دیده شود و ضایعات کوچک بهسختی جلب توجه کنند. کوچکبودن ضایعه بهتنهایی نشان نمیدهد که عفونت تازه ایجاد شده است.
۲. زگیلهای متعدد
گاهی چند ضایعه کنار هم یا با فاصله دیده میشوند و اندازههای متفاوتی دارند. تعداد ضایعات ممکن است با گذشت زمان تغییر کند؛ اما هر مجموعهای از برجستگیهای پوستی، زگیل تناسلی نیست.
۳. ظاهر خوشهای یا گلکلمی
تجمع برجستگیهای ریز در کنار هم میتواند سطحی ناهموار و شبیه گلکلم ایجاد کند. این یکی از شکلهای ممکن زگیل است؛ ضایعات تکی الزاماً به این شکل تبدیل نمیشوند.
منابع علمی متن: علائم HPV در CDC · راهنمای بررسی زگیل تناسلی
ضایعات ناحیه تناسلی خارجی زنان
بخش خارجی اندام تناسلی زنان فرج یا وُلوا نام دارد و شامل لبهای بزرگ و کوچک، کلیتوریس و ناحیه اطراف دهانه واژن است. واژن، مجرای داخلی است که دهانه واژن را به دهانه رحم متصل میکند. این تفاوت برای توصیف دقیق محل ضایعات اهمیت دارد.
زگیل تناسلی در کدام قسمتها دیده میشود؟
زگیل میتواند روی فرج، اطراف دهانه واژن و پوست ناحیه بین فرج و مقعد دیده شود. ضایعات این نواحی ممکن است منفرد، متعدد یا خوشهای باشند. محل قرارگرفتن یک برجستگی بهتنهایی برای تشخیص زگیل کافی نیست.
منابع علمی متن: راهنمای زگیل تناسلی CDC · تعریف فرج در NCI · تعریف واژن در NCI
ضایعات اطراف مقعد
زگیل تناسلی میتواند روی پوست اطراف مقعد نیز ایجاد شود. این ضایعات ممکن است کوچک و جدا از هم یا بهصورت برجستگیهای متعدد و خوشهای دیده شوند. بسیاری بدون علامتاند، اما خارش یا ناراحتی هم ممکن است وجود داشته باشد.
هر برجستگی اطراف مقعد، زگیل نیست. تشخیص نوع ضایعه به معاینه نیاز دارد و صرفاً با شباهت به عکس نمیتوان درباره ماهیت آن تصمیم گرفت.
آیا بررسی داخل مقعد هم لازم است؟
در بعضی افراد، زگیلهای اطراف مقعد با ضایعات داخل کانال مقعد همراهاند. پزشک ممکن است علاوه بر بررسی پوست، معاینه داخل کانال مقعد را هم پیشنهاد کند؛ نیاز به این بررسی بر اساس شرایط فرد تعیین میشود.
وجود زگیل مقعدی، رابطه مقعدی را ثابت نمیکند. این ضایعات در افرادی که سابقه رابطه مقعدی ندارند نیز دیده میشوند.
منبع علمی متن: راهنمای CDC درباره زگیلهای تناسلی و مقعدی
چه ضایعاتی ممکن است با زگیل تناسلی اشتباه شوند؟
برخی برجستگیهای ناحیه تناسلی، ساختار طبیعی پوست و مخاطاند؛ برخی به التهاب و برخی به عفونتهای دیگر مربوط میشوند. موارد زیر از علتهای قابلاشتباه با زگیل هستند؛ این ویژگیها سرنخاند و برای تشخیص قطعی کافی نیستند.
۱. پاپیلوماتوز وستیبولار؛ برجستگیهای طبیعی اطراف دهانه واژن
برجستگیهای ریز، نرم و همرنگ مخاط که معمولاً با نظم و تقارن در سطح داخلی لبهای کوچک یا اطراف دهانه واژن دیده میشوند. پایه هر برجستگی معمولاً جداست. این حالت یک تنوع طبیعی آناتومیک است و زگیل ناشی از HPV محسوب نمیشود.
۲. دانههای فوردایس؛ غدد چربی قابل مشاهده
دانههای کوچک سفید یا مایل به زرد که ممکن است روی ناحیه تناسلی دیده شوند. این دانهها غدد چربی قابل مشاهدهاند و عفونت مقاربتی یا ضایعه مسری نیستند. البته هر دانه سفیدرنگی را نمیتوان فوردایس دانست.
۳. منگوله پوستی یا اسکینتگ
زائدهای معمولاً نرم و پایهدار که میتواند در چینهای پوستی، از جمله کشاله ران، ایجاد شود. اسکینتگ ضایعهای خوشخیم است؛ اما پایهداربودن بهتنهایی آن را از زگیل جدا نمیکند ، چون بعضی زگیلها نیز چنین ظاهری دارند.
۴. التهاب فولیکول مو و موی زیرپوستی
برجستگیهای قرمز، حساس یا گاهی چرکی در اطراف ریشه مو ممکن است پس از اصلاح یا اپیلاسیون ایجاد شوند. ارتباط ضایعه با مو و التهاب اطراف آن به تشخیص کمک میکند؛ ظاهرشدن پس از اصلاح، بهتنهایی علت ضایعه را ثابت نمیکند.
۵. مولوسکوم کانتاژیوزوم
برجستگیهای کوچک، گرد و نسبتاً براق که اغلب فرورفتگی کوچکی در مرکز دارند و ممکن است در ناحیه تناسلی نیز دیده شوند. مولوسکوم یک عفونت ویروسی مسری با عامل متفاوت از HPV است.
۶. تبخال تناسلی
تبخال میتواند به شکل تاولهایی ظاهر شود که باز میشوند و زخم دردناک ایجاد میکنند؛ گاهی هم علائم خفیف و نامشخصاند. عامل تبخال، ویروس HSV است. نبود تاول واضح یا درد، بهتنهایی تبخال را رد نمیکند.
پیش از درمان یا برداشتن ضایعه، ماهیت آن باید مشخص شود. این فهرست همه علتهای احتمالی را پوشش نمیدهد. در موارد مبهم، پزشک ممکن است علاوه بر معاینه، بررسی تکمیلی یا نمونهبرداری را لازم بداند.
منابع علمی و مأخذ تصاویر
شش تصویر این بخش از اطلس Vulvovaginal Disorders انتخاب شدهاند؛ تشخیص ذکرشده برای هر تصویر مربوط به نمونه همان منبع است.
لیزر، اپیلاسیون و مراجعه به سالن زیبایی
اگر پیش از لیزر موهای زائد یا اپیلاسیون، برجستگی یا زخم تازهای در ناحیه تناسلی دیدهاید، ابتدا ماهیت آن را با معاینه پزشک مشخص کنید. هر ضایعهای زگیل نیست و اپراتور سالن نمیتواند تشخیص قطعی بدهد.
اگر ضایعه مشکوک دارید، چه کار کنید؟
- خدمات روی ناحیه درگیر را به تعویق بیندازید. تا زمان بررسی، روی ضایعه مشکوک لیزر موهای زائد، وکس یا اپیلاسیون انجام ندهید و زمان مناسب ادامه خدمات را از پزشک بپرسید.
- روی زگیل تیغ نکشید و آن را دستکاری نکنید. اصلاح روی زگیل میتواند به گسترش ضایعات در پوست اطراف کمک کند.
- موضوع را خصوصی با مسئول خدمات مطرح کنید. اگر کارکنان هنگام کار متوجه ضایعه شدند، اقدام مناسب توقف کار روی همان ناحیه و پیشنهاد بررسی پزشکی، با حفظ حریم خصوصی شماست.
آیا ظاهرشدن زگیل بعد از لیزر، نشانه انتقال در سالن است؟
بهتنهایی خیر. راه اصلی انتقال HPV تناسلی، تماس مستقیم پوست و مخاط در تماس جنسی است. فاصله آلودگی تا ظاهرشدن زگیل متغیر است؛ بنابراین از زمان مشاهده ضایعه نمیتوان محل یا زمان انتقال را مشخص کرد. شواهد قوی برای انتقال HPV تناسلی از وسایل و سطوح وجود ندارد؛ بااینحال رعایت بهداشت ابزار و تجهیزات در خدمات زیبایی ضروری است.
لیزر موهای زائد، درمان زگیل تناسلی نیست. لیزری که پزشک ممکن است برای برداشتن زگیل به کار ببرد، با لیزر حذف موهای زائد تفاوت دارد.
تشخیص زگیل تناسلی زنان، پرسشهای متداول و منابع
تشخیص زگیل تناسلی چگونه انجام میشود؟
تشخیص معمولاً با معاینه ضایعه توسط پزشک انجام میشود. شکل، محل و بافت برجستگی، همراه با سابقه علائم بررسی میشوند. در صورت شک به ضایعات داخل واژن یا کانال مقعد، ممکن است معاینه تکمیلی لازم باشد؛ این بررسی برای همه افراد یکسان نیست.
آزمایش HPV برای تشخیص خودِ زگیل تناسلی توصیه نمیشود. بررسی HPV و پاپاسمیر در غربالگری دهانه رحم، هدف متفاوتی دارند و بر اساس سن، سابقه و برنامه پیگیری فرد درخواست میشوند.
چه زمانی باید زودتر معاینه شوید؟ اگر ضایعه خونریزی میکند، زخم شده، سفت یا به بافت زیرین چسبیده است، یا ظاهر غیرمعمولی دارد، بررسی را به تعویق نیندازید. در موارد مشکوک، تشخیص نامشخص یا پاسخندادن به درمان، پزشک ممکن است نمونهبرداری را لازم بداند؛ هر برجستگی نیاز به نمونهبرداری ندارد.
پرسشهای متداول
آیا با دیدن عکس میتوان زگیل تناسلی را قطعی تشخیص داد؟
خیر. مقایسه با تصاویر اینترنتی برای تشخیص قطعی کافی نیست؛ چند ضایعه متفاوت ممکن است ظاهر مشابه داشته باشند. عکس میتواند به ارزیابی اولیه کمک کند، اما جای معاینه را نمیگیرد.
اگر آزمایش HPV منفی باشد، یعنی برجستگی زگیل نیست؟
لزوماً خیر. آزمایش غربالگری دهانه رحم معمولاً انواع پرخطر HPV را در نمونه همان محل بررسی میکند و ممکن است انواع ایجادکننده زگیل را پوشش ندهد. نتیجه منفی، ماهیت یک برجستگی خارجی را مشخص نمیکند؛ نوع آزمایش و محل نمونهگیری هم اهمیت دارند.
پاپاسمیر با آزمایش HPV چه تفاوتی دارد؟
پاپاسمیر به دنبال تغییرات سلولهای دهانه رحم است؛ آزمایش HPV در غربالگری، وجود انواع پرخطر ویروس را بررسی میکند. هیچکدام جای معاینه یک ضایعه پوستی خارجی را نمیگیرند. برای توضیح بیشتر، راهنمای آزمایش HPV را بخوانید.
آیا زگیل تناسلی به معنی سرطان یا HPV پرخطر است؟
خیر. زگیلهای معمول تناسلی اغلب به انواع کمخطر مربوطاند. البته ابتلای همزمان به انواع دیگر ممکن است؛ ظاهر زگیل نوع ویروس یا وضعیت دهانه رحم را مشخص نمیکند. غربالگری دهانه رحم را طبق برنامه مناسب خود ادامه دهید.
آیا زگیل خودبهخود از بین میرود و ممکن است برگردد؟
بعضی زگیلها خودبهخود برطرف میشوند؛ بعضی ثابت میمانند یا بیشتر میشوند. پس از درمان هم عود ممکن است. انتخاب درمان یا پیگیری باید پس از مشخصشدن تشخیص انجام شود؛ برداشتن زگیل به معنی حذف قطعی ویروس نیست.
از زمان ظاهرشدن زگیل میتوان زمان انتقال HPV را فهمید؟
خیر. زگیل ممکن است ماهها یا سالها پس از انتقال دیده شود. مشاهده یک ضایعه تازه، بهتنهایی زمان انتقال یا فردی را که عفونت از او منتقل شده مشخص نمیکند.
آیا واکسن HPV زگیل موجود را درمان میکند؟
خیر. واکسن برای پیشگیری است و درمان زگیل یا عفونت موجود نیست. برای بررسی سود احتمالی واکسیناسیون، سن و سابقه واکسن خود را با پزشک مطرح کنید.
میتوان از داروی زگیل دست و پا برای ناحیه تناسلی استفاده کرد؟
خیر. داروهای بدون نسخه مخصوص زگیل دست و پا برای پوست و مخاط ناحیه تناسلی مناسب نیستند و ممکن است آسیب ایجاد کنند. انتخاب درمان باید پس از تشخیص و متناسب با محل ضایعه انجام شود.
منابع علمی و راهنماهای تکمیلی
سؤال دیگری دارید؟
پرسش عمومی خود را در دیدگاهها بنویسید. برای بررسی ضایعه شخصی، معاینه لازم است؛ تصاویر خصوصی و اطلاعات هویتی را در دیدگاه عمومی منتشر نکنید.
پرسش خود را بنویسیدتشخیص زگیل تناسلی زنان، پرسشهای متداول و منابع
تشخیص زگیل تناسلی چگونه انجام میشود؟
تشخیص معمولاً با معاینه ضایعه توسط پزشک انجام میشود. شکل، محل و بافت برجستگی، همراه با سابقه علائم بررسی میشوند. در صورت شک به ضایعات داخل واژن یا کانال مقعد، ممکن است معاینه تکمیلی لازم باشد؛ این بررسی برای همه افراد یکسان نیست.
آزمایش HPV برای تشخیص خودِ زگیل تناسلی توصیه نمیشود. بررسی HPV و پاپاسمیر در غربالگری دهانه رحم، هدف متفاوتی دارند و بر اساس سن، سابقه و برنامه پیگیری فرد درخواست میشوند.
چه زمانی باید زودتر معاینه شوید؟ اگر ضایعه خونریزی میکند، زخم شده، سفت یا به بافت زیرین چسبیده است، یا ظاهر غیرمعمولی دارد، بررسی را به تعویق نیندازید. در موارد مشکوک، تشخیص نامشخص یا پاسخندادن به درمان، پزشک ممکن است نمونهبرداری را لازم بداند؛ هر برجستگی نیاز به نمونهبرداری ندارد.
پرسشهای متداول
آیا با دیدن عکس میتوان زگیل تناسلی را قطعی تشخیص داد؟
خیر. مقایسه با تصاویر اینترنتی برای تشخیص قطعی کافی نیست؛ چند ضایعه متفاوت ممکن است ظاهر مشابه داشته باشند. عکس میتواند به ارزیابی اولیه کمک کند، اما جای معاینه را نمیگیرد.
اگر آزمایش HPV منفی باشد، یعنی برجستگی زگیل نیست؟
لزوماً خیر. آزمایش غربالگری دهانه رحم معمولاً انواع پرخطر HPV را در نمونه همان محل بررسی میکند و ممکن است انواع ایجادکننده زگیل را پوشش ندهد. نتیجه منفی، ماهیت یک برجستگی خارجی را مشخص نمیکند؛ نوع آزمایش و محل نمونهگیری هم اهمیت دارند.
پاپاسمیر با آزمایش HPV چه تفاوتی دارد؟
پاپاسمیر به دنبال تغییرات سلولهای دهانه رحم است؛ آزمایش HPV در غربالگری، وجود انواع پرخطر ویروس را بررسی میکند. هیچکدام جای معاینه یک ضایعه پوستی خارجی را نمیگیرند. برای توضیح بیشتر، راهنمای آزمایش HPV را بخوانید.
آیا زگیل تناسلی به معنی سرطان یا HPV پرخطر است؟
خیر. زگیلهای معمول تناسلی اغلب به انواع کمخطر مربوطاند. البته ابتلای همزمان به انواع دیگر ممکن است؛ ظاهر زگیل نوع ویروس یا وضعیت دهانه رحم را مشخص نمیکند. غربالگری دهانه رحم را طبق برنامه مناسب خود ادامه دهید.
آیا زگیل خودبهخود از بین میرود و ممکن است برگردد؟
بعضی زگیلها خودبهخود برطرف میشوند؛ بعضی ثابت میمانند یا بیشتر میشوند. پس از درمان هم عود ممکن است. انتخاب درمان یا پیگیری باید پس از مشخصشدن تشخیص انجام شود؛ برداشتن زگیل به معنی حذف قطعی ویروس نیست.
از زمان ظاهرشدن زگیل میتوان زمان انتقال HPV را فهمید؟
خیر. زگیل ممکن است ماهها یا سالها پس از انتقال دیده شود. مشاهده یک ضایعه تازه، بهتنهایی زمان انتقال یا فردی را که عفونت از او منتقل شده مشخص نمیکند.
آیا واکسن HPV زگیل موجود را درمان میکند؟
خیر. واکسن برای پیشگیری است و درمان زگیل یا عفونت موجود نیست. برای بررسی سود احتمالی واکسیناسیون، سن و سابقه واکسن خود را با پزشک مطرح کنید.
میتوان از داروی زگیل دست و پا برای ناحیه تناسلی استفاده کرد؟
خیر. داروهای بدون نسخه مخصوص زگیل دست و پا برای پوست و مخاط ناحیه تناسلی مناسب نیستند و ممکن است آسیب ایجاد کنند. انتخاب درمان باید پس از تشخیص و متناسب با محل ضایعه انجام شود.
منابع علمی و راهنماهای تکمیلی
سؤال دیگری دارید؟
پرسش عمومی خود را در دیدگاهها بنویسید. برای بررسی ضایعه شخصی، معاینه لازم است؛ تصاویر خصوصی و اطلاعات هویتی را در دیدگاه عمومی منتشر نکنید.
پرسش خود را بنویسید
5 پاسخ
سلام من چندتا ضایه کوچیک زیر حالت تناسلیم دارم رفتم دکتر پوست گفتن زگیل نیست برام آزمایش PCR نوشتن انجام دادم منفی بود بعد عکس فرستادم دکتر اورلژیست گفتن زگیل نیست رفتم دکتر عمومی گفتن زگیله دوباره رفتم دکتر پوست گفتن زگیل نیست نظر شما چیه؟
درود بر شما از طریق ایتا برامون جواب آزمایشتون رو بفرستید بهتر راهنماییتون کنیم
سلام من چندتا ضایه کوچیک زیر حالت تناسلیم دارم رفتم دکتر پوست گفتن زگیل نیست برام آزمایش PCR نوشتن انجام دادم منفی بود بعد عکس فرستادم دکتر اورلژیست گفتن زگیل نیست رفتم دکتر عمومی گفتن زگیله دوباره رفتم دکتر پوست گفتن زگیل نیست جواب آزامیشمم بردم گفتن منفیه منم انداختم دور آزمایشمو
وهمشون اطراف خطنه گامه بعضیاش معلوم نمیشه وقتی پوست حالتمو میکشم دیگه دیده نمیشه نه درد داره نه سوزش
درود احتمالا چیز خاصی نیست ولی دقت داشته باشید PCR برای مردان ممکن هست جواب منفی کاذب بدهد. اگر معاینه شدید و دکتر گفته مشکل خاصی نداره احتمال داره زگیل نباشه