آزمایش ژنتیک در دوران بارداری

برای بررسی دقیق وضعیت بارداری، همین حالا وقت مشاوره ژنتیک خود را رزرو کنید.

تمام نتایج غربالگری، سونوگرافی و آزمایش‌ها توسط متخصص ژنتیک پزشکی بررسی می‌شود.

  • رزرو وقت مشاوره ژنتیک
  • تماس جهت هماهنگی نوبت

آزمایش ژنتیک در بارداری برای چه کسانی است ؟

در دوران بارداری، آزمایش‌های ژنتیکی زمانی بیشترین اهمیت را دارند که نتایج غربالگری یا سونوگرافی باعث نگرانی شما شده باشد؛ به‌ویژه در شرایطی مثل:

در دوران بارداری، انجام آزمایش‌های ژنتیکی یکی از مطمئن‌ترین راه‌ها برای بررسی سلامت جنین و تشخیص زودهنگام اختلالاتی مانند سندرم داون، تریزومی ۱۸ و ۱۳، مشکلات کروموزومی و ناهنجاری‌های مادرزادی است.
اگر جواب غربالگری شما نگران‌کننده بوده یا در سونوگرافی NT بالا گزارش شده، بررسی تخصصی ضروری است.

کدام آزمایش ژنتیک در بارداری برای من مناسب است؟

با کمک این راهنما می‌توانید تا حدی تشخیص دهید کدام آزمایش برای شرایط شما مناسب‌تر است؛ اما انتخاب نهایی معمولاً نیاز به بررسی دقیق غربالگری، سونوگرافی و سابقه بارداری توسط متخصص ژنتیک دارد.

آزمایش غربالگری سه ماهه اول و دوم

آزمایش ژنتیک در بارداری
آزمایش‌های غربالگری ژنتیکی دوران بارداری به‌منظور ارزیابی ریسک اختلالات کروموزومی جنین انجام می‌شوند و برای اکثر بارداری‌ها قابل استفاده هستند. این آزمایش‌ها در صورت وجود عوامل خطر یا درخواست مادر می‌توانند راهنمای انجام تست‌های تشخیصی باشند.
آزمایش غربالگری

آزمایش سل فری یا nipt

آزمایش ژنتیک در بارداری
آزمایش NIPT یک تست غیرتهاجمی و بسیار دقیق برای بررسی احتمال سندرم داون و سایر تریزومی‌هاست. اگر NT بالا، نتیجه غربالگری پرخطر، سن مادر بالای ۳۵ سال یا PAPP-A پایین دارید، معمولاً اولین انتخاب پیشنهادی NIPT است.
انجام آزمایش سلفری

آزمایش cvs

آزمایش ژنتیک در بارداری
آزمایش CVS در اوایل بارداری (هفته‌ ۱۰ تا ۱۳) انجام می‌شود و برای تشخیص زودهنگام مشکلات کروموزومی کاربرد دارد. این تست بیشتر برای مادرانی توصیه می‌شود که سابقه خانوادگی بیماری‌های ژنتیکی دارند یا در بارداری قبلی با مشکل روبه‌رو بوده‌اند.
انجام آزمایش cvs

آزمایش آمنیوسنتز

آزمایش ژنتیک در بارداری
آمنیوسنتز یک تست تهاجمی و قطعی است که برای تشخیص نهایی اختلالات کروموزومی انجام می‌شود. اگر سونوگرافی آنومالی اسکن یافته مشکوک داشته باشد یا نیاز به جواب ۱۰۰٪ قطعی باشد، آمنیوسنتز توسط پزشک توصیه می‌شود.
انجام آزمایش سلفری

آزمایش ژنتیک جنین (بیماری‌های ارثی)

آزمایش ژنتیک در بارداری
این آزمایش برای بررسی بیماری‌های ژنتیکی خاص یا تک‌ژنی انجام می‌شود. اگر ازدواج فامیلی دارید، سابقه بیماری ژنتیکی در خانواده وجود دارد یا پزشک نیاز به بررسی دقیق DNA جنین دارد، این تست بهترین گزینه است.
آزمایش ژنتیک جنین

آزمایش کاریوتایپ جنین

آزمایش ژنتیک در بارداری
کاریوتایپ جنین برای بررسی تعداد و ساختار کروموزوم‌ها استفاده می‌شود. این تست زمانی کاربرد دارد که سابقه سقط مکرر وجود داشته باشد، جواب غربالگری مبهم باشد یا احتمال اختلالات کروموزومی مطرح شده باشد.
آزمایش کاریوتایپ جنین

نکته مهم :

در این صفحه، رایج‌ترین و پرکاربردترین آزمایش‌های ژنتیکی دوران بارداری معرفی شده‌اند که در اغلب بارداری‌ها برای بررسی سلامت جنین و تصمیم‌گیری پزشکی استفاده می‌شوند.
با این حال، بسته به شرایط خاص هر بارداری، ممکن است در برخی موارد نیاز به آزمایش‌های ژنتیکی تخصصی‌تر نیز وجود داشته باشد که معمولاً فقط در شرایط خاص انجام می‌شوند و برای همه مادران ضروری نیستند.

برخی از آزمایش‌های ژنتیکی تخصصی و تکمیلی که در موارد خاص ممکن است درخواست شوند عبارتند از:

  • Microarray (CMA) – بررسی ریزحذف‌ها و ریزافزایش‌های کروموزومی

  • WES جنین (Whole Exome Sequencing) – بررسی گسترده ژن‌ها در موارد پیچیده

  • Panel ژنتیکی جنین – بررسی بیماری‌های ژنتیکی خاص یا تک‌ژنی

  • Expanded NIPT – غربالگری گسترده‌تر برخی ناهنجاری‌های کروموزومی

  • QF-PCR – تشخیص سریع تریزومی‌های شایع

  • FISH پیشرفته – بررسی هدفمند اختلالات کروموزومی خاص

انتخاب انجام این آزمایش‌ها بر اساس نتایج غربالگری، سونوگرافی، سابقه خانوادگی و نظر متخصص ژنتیک پزشکی انجام می‌شود و انجام همه آن‌ها برای همه بارداری‌ها توصیه نمی‌شود.

آزمایشات ژنتیک دوران بارداری چه اختلالاتی را تشخیص می‌دهند؟

آزمایش‌های ژنتیکی دوران بارداری برای شناسایی طیف وسیعی از مشکلات کروموزومی و ناهنجاری‌های جنینی طراحی شده‌اند. مهم‌ترین اختلالاتی که با این تست‌ها قابل بررسی هستند عبارتند از:

  • سندرم داون (تریزومی ۲۱) – شایع‌ترین اختلال کروموزومی

  • تریزومی ۱۸ (سندرم ادواردز) – همراه با ناهنجاری‌های شدید

  • تریزومی ۱۳ (سندرم پاتو)

  • اختلالات کروموزوم‌های جنسی (X , Y)

  • مشکلات تعداد و ساختار کروموزوم‌ها

  • برخی میکرو‌دلیشن‌ها و ناهنجاری‌های ژنی خاص

  • اختلالات تک‌ژنی در صورت نیاز به بررسی تخصصی

آزمایش‌های ژنتیک دوران بارداری شامل غربالگری‌ها و تست‌های تشخیصی هستند، و هرکدام زمان مشخصی دارند تا از لحاظ علمی بیشترین پاسخ‌دهی و کم‌ترین خطا را داشته باشند

1.تست‌های غربالگری (Screening)

این تست‌ها برای ارزیابی ریسک ابتلا به اختلالات کروموزومی انجام می‌شوند:

  • NIPT (تست غیرتهاجمی سل‌فری): از حدود هفتهٔ ۱۰ بارداری به بعد قابل انجام است و احتمال وجود مشکلات کروموزومی را بررسی می‌کند. 

  • غربالگری سه‌ماههٔ اول: ترکیبی از سونوگرافی NT و آزمایش خون در حدود هفته‌های ۱۰ تا ۱۳ انجام می‌شود. 

  • غربالگری سه‌ماههٔ دوم (Quad یا Multiple Marker): معمولاً بین هفته‌های ۱۵ تا ۲۰ انجام می‌شود. 

 این تست‌ها خطر را می‌سنجند ولی تشخیص قطعی نمی‌دهند و در صورت ریسک بالا، نیاز به تست تشخیصی خواهد بود.

2.تست‌های تشخیصی (Diagnostic Tests)

این تست‌ها می‌توانند وجود اختلالات کروموزومی یا ژنتیکی را با دقت زیاد تشخیص قطعی دهند:

  • CVS (نمونه‌برداری از پرزهای جفت): معمولاً بین هفته‌های ۱۰ تا ۱۳ انجام می‌شود. این تست زودتر از آمنیوسنتز قابل انجام است.

  • آمنیوسنتز: معمولاً بین هفته‌های ۱۵ تا ۲۰ انجام می‌شود. این تست پس از هفته ۱۵ معمول‌تر است و می‌تواند اختلالات بیشتری را تشخیص دهد. 

نوع تستبهترین زمان انجام
NIPT (سل‌فری)از هفته ۱۰ بارداری
غربالگری سه‌ماهه اولهفته ۱۰–۱۳
CVSهفته 10–13
آمنیوسنتزهفته 15–20
غربالگری سه‌ماهه دومهفته 15–20

بهترین زمان انجام آزمایش‌های ژنتیکی در دوران بارداری

مراحل انجام آزمایش ژنتیک دوران بارداری

۱) مشاوره و بررسی وضعیت مادر

۲) تعیین تست مناسب

۳) نمونه‌گیری (خون/مایع آمنیوتیک)

۴) ارسال به آزمایشگاه ژنتیک

۵) ارائه نتایج + تفسیر دقیق

مرکز ژنتیک دکتر زعیمی بهترین انتخاب برای انجام آزمایش‌های ژنتیکی دوران بارداری

انتخاب مرکز معتبر برای انجام آزمایش‌های ژنتیکی بارداری اهمیت بالایی دارد، زیرا تفسیر نتایج غربالگری و سونوگرافی تنها با تجربه و تخصص قابل اعتماد است. در مرکز ژنتیک دکتر زعیمی:

  • بررسی مستقیم نتایج توسط متخصص ژنتیک پزشکی انجام می‌شود.

  • تمام تست‌ها مانند NIPT، آمنیوسنتز، CVS و کاریوتایپ با دقت بالا انجام می‌شوند.

  • تفسیر نتایج غربالگری و سونوگرافی با دقت بالا و همراه با مشاوره انجام می‌شود.

  • برای مادرانی که NT بالا یا غربالگری پرخطر دارند، مسیر مناسب تست تعیین می‌شود.

  • پشتیبانی کامل تا رسیدن نتیجه و توضیح نتیجه تست به‌صورت دقیق ارائه می‌شود.

جستجو